Pieniadze.org.ukPieniadze.org.ukPieniadze.org.ukPieniadze.org.ukPieniadze.org.uk

Symbolika wielkanocnej święconki

Święconka, czyli pokarmy święcone w Wielką Sobotę, dobrane są ze względu na swoją symbolikę lub tradycje przedchrześcijańskie. Warto wiedzieć co sprawiło, że skład koszyczka jest taki, a nie inny.

dopniewo.pl
dopniewo.pl

Pokarmy wkładane do koszyków do święcenia mają swoją symbolikę i znaczenie, nad którymi jednak wiele osób się nie zastanawia po prostu postępując zgodnie z tradycją. Tymczasem każdy  element święconki jest usankcjonowany nie tylko tradycją, ale także jest mariażem zwyczajów pogańskich z chrystianizacją Europy.

Święcenie pokarmów przyjęło się w Polsce na przełomie XIII i XIV wieku. Odbywało się ono nie w kościołach, a w domach, gdzie święcony był zastawiony stół. Obecnie miejsce święcenia zależy od regionu - może to być albo kościół albo teren przed kościołem, gdzie na wystawionych stołach wierni ustawiają przygotowane koszyki. Święconka powinna się składać z co najmniej 8 elementów, które mają znaczenie symboliczne.

Chleb - pokarm najsilniej osadzony w wierze chrześcijańskiej - chlebem został rozmnożony przez Jezusa aby nakarmić głodnych, to właśnie niekwaszony chleb został przez niego dany uczniom podczas Ostatniej Wieczerzy. W połączeniu z dawnymi wierzeniami ma gwarantować pomyślność i dobrobyt.

wkrainiesmaku.pl

Jajko - obecnie jest nieodłącznie kojarzone ze świętami, jednak w skład święconki weszło stosunkowo późno. Są symbolem nowego życia, w koszyku mogą znajdować się w formie pisanek lub kraszanek, a także po prostu jajek ugotowanych na twardo.

Wikimedia

Sól - od zawsze bardzo ważny konserwant, symbolizuje ochronę przed zepsuciem. Jest też symbolem prostoty życia, która jest jedną z chrześcijańskich wartości. Od dawna sól postrzegana jest jako mająca moc tworzenia barier dla nieprzyjaznych duchów.

Baranek - symbol zbawiciela, czyli Baranka Bożego. Oznacza zmartwychwstanie, podstawę wiary chrześcijańskiej. Dawniej wykonywany był z ciasta lub masła, obecnie jest cukrowy lub czekoladowy. W tradycji starotestamentowej baranek składany był w ofierze Bogu w ramach święta Paschy. 

barbarabockman.com

Wędlina - związana raczej z wierzeniami przedchrześcijańskimi. Ma zapewniać dostatek, najczęściej wskazywane jest, że powinna być robiona z wieprzowiny.

Chrzan - kolejny dodatek raczej z tradycji ludowych. Można znaleźć informacje, że symbolizuje on siłę, niektórzy wskazują na niego jako symbol goryczy męki pańskiej. 

Ciasto - często w formie drożdżowej baby lub paschy wielkanocnej. Ma symbolizować umiejętności i doskonałość.

lovebytaste.blogspot.com

Pieprz - jest nawiązaniem do dodawania przez żydów gorzkich ziół do mieszanki, w której maczano ofiarnego baranka paschalnego. 

Dodatkowym elementem są bazie i bukszpan. Ten drugi, jako wiecznie zielona roślina, symbolizuje życie wieczne, zmartwychwstanie. Bazie są symbolem odradzającego się życia, zastępują też w święconce palmę. 

Ciekawostką jest, że na terenach włączonych do Polski po drugiej wojnie światowej zwyczaj święconki upowszechnił się dopiero w XX wieku pomimo faktu, że w Niemczech (szczególnie w południowej części), w Austrii oraz na terytorium Słowenii tradycja ta jest znana. Badanie CBOSu z 2000 roku pokazało, że w tradycji święcenia pokarmów uczestniczy 95% rodzin w Polsce.  

Muzeum Wsi Radomskiej


Komentarze



Ciekawostki

Anglia.today/reklama
ANGLIA.today
Anglia.today/firmy
Znajdź nas na facebook'u!
Anglia.today/reklama